Hồ Lam - Ngọc Thúy  

Mặc dù công tác kiểm sát giải quyết các vụ việc dân sự, hôn nhân gia đình là một trong những nhiệm vụ khó khăn, phức tạp, song dưới chỉ đạo của lãnh đạo Viện, sự cố gắng, nỗ lực của Kiểm sát viên, do đó trong năm 2024 và 6 tháng đầu năm 2025 các chỉ tiêu về kiểm sát giải quyết vụ việc dân sự, hôn nhân gia đình của Viện Kiểm sát nhân dân (VKSND) huyện An Biên luôn đạt và vượt kế hoạch đề ra.

Trong năm 2024 và 6 tháng đầu năm 2025, VKSND huyện An Biên đã thụ lý kiểm sát 1.224 vụ, 01 việc; kiểm sát việc giải quyết 842 vụ, 01 việc. trong đó, số thụ lý mới là 881 vụ, 01 việc; tăng 115 vụ so với cùng kỳ. Cử Kiểm sát viên tham gia 100% phiên tòa, phiên họp theo quy định, tổ chức 04 phiên tòa rút kinh nghiệm, ban hành 03 yêu cầu Tòa án xác minh, thu thập chứng cứ; ban hành05 kiến nghị yêu cầu Tòa án cùng cấp khắc phục những vi phạm trong quá trình thụ lý, giải quyết án và được Tòa án chấp nhận và ban hành 01 kháng nghị phúc thẩm đối với bản án của Tòa án cùng cấp đều được chấp nhận.

Trong những năm gần đây, số lượng vụ việc tranh chấp về dân sự, hôn nhân gia đình có chiều hướng tăng, nhiều vụ án tranh chấp phức tạp kéo dài.Nguyên nhân chủ yếu phát sinh tranh chấp là do mâu thuẫn về lợi ích kinh tế. Chủ thể của các tranh chấp rất đa dạng, từ các cá nhân, tổ chức trong việc vay mượn, mua bán tài sản; tranh chấp quyền sử dụng và hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất; tranh chấp giữa các thành viên trong gia đình về việc phân chia di sản thừa kế; tranh chấp về ly hôn, phân chia tài sản trong và sau ly hôn, quyền nuôi con...

Do vậy, để nâng cao chất lượng kiểm sát việc thụ lý, giải quyết án dân sự cũng như hoàn thành các chỉ tiêu Quốc hội và Ngành giao, Kiểm sát viên trong đơn vị luôn nỗ lực, tích cực đổi mới phương pháp làm việc cũng như đề ra các giải pháp phù hợp.Để thực hiện tốt công tác kiến nghị, kháng nghị, lãnh đạo đơn vị đã chỉ đạo tăng cường công tác kiểm sát bản án, quyết định của Tòa án. Kiểm sát viên phải kiểm tra kỹ nội dung bản án, quyết định có phù hợp với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án hoặc diễn biến tại phiên tòa hay không. Xem việc kiểm sát bản án, quyết định của Tòa án là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu nhằm kịp thời phát hiện vi phạm của Tòa án để tham mưu cho Lãnh đạo viện ban hành kiến nghị, kháng nghị.

Điển hình vụ: “Tranh chấp về hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, đòi bồi thường thiệt hại về tài sản và yêu cầu công nhận quyền sử dụng đất” VKSND huyện An Biên đã ban hành Kháng nghị số 01/KN-VKS ngày 08/5/2024. Được cấp phúc thẩm bảo vệ kháng nghị.

Trước phiên tòa, Kiểm sát viên được phân công đã nghiên cứu hồ sơ vụ án, đề xuất quan điểm giải quyết, dự thảo đề cương hỏi và các tình huống phát sinh; thể hiện tác phong đĩnh đạc, trang nghiêm, kiểm sát chặt chẽ việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký và việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng tại phiên tòa. 

Việc phối hợp tổ chức các phiên tòa rút kinh nghiệm như trên luôn được đơn vị  quan tâm thực hiện. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc rút ra kinh nghiệm chung về kỹ năng, nghiệp vụ khi giải quyết các vụ, việc dân sự theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Đây cũng được xem là một hình thức tự đào tạo tại chỗ có hiệu quả nhằm nâng cao chất lượng công tác kiểm sát xét xử tại phiên tòa, đồng thời nâng cao trình độ nghiệp vụ, bản lĩnh nghề nghiệp cho các Kiểm sát viên trong đơn vị, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong tình hình mới. Năm 2024 và 6 tháng đầu năm 2025, đơn vị đã phối hợp tổ chức 04 phiên tòa rút kinh nghiệm (vượt 100% chỉ tiêu), đảm bảo chất lượng, đúng quy định.

Xác định nâng cao chất lượng đội ngũ Kiểm sát viên và công chức là nhiệm vụ hàng đầu, nhất là trong tình hình các vụ, việc dân sự ngày càng phức tạp,đơn vị lựa chọn phân công Kiểm sát viên có năng lực, kinh nghiệm thực hiện công tác kiểm sát. Đồng thời bố trí, sắp xếp công chức ổn định, lâu dài, chuyên sâu, có bề dày kinh nghiệm, có bản lĩnh chính trị vững vàng thực hiện công tác này. Vì vậy, năm 2024 và 6 tháng đầu năm 2025, đơn vị không có án bị cấp trên hủy, sửa có trách nhiệm của VKSND, của Kiểm sát viên.

Một trong những điểm nhấn quan trọng giúp công tác Kiểm sát án dân sự, hôn nhân và gia đình của đơn vị đạt hiệu quả chính là việc chọn nhiệm vụ trọng tâm, đột phá để thực hiện. Năm 2024, thực hiện tốt khâu đột phá là “Nâng cao chất lượng công tác kiểm sát việc giải quyết vụ việc dân sự, hạn chế án bị hủy, sửa do có trách nhiệm của Viện Kiểm sát”. Năm 2025, đơn vị xác định “Nâng cao vai trò, vị thế trong kiểm sát giải quyết các vụ án, vụ việc; tăng cường thực hiện quyền yêu cầu, kiến nghị, kháng nghị; phối hợp, có biện pháp tác động Tòa án cùng cấp sớm đưa các vụ án quá thời hạn ra xét xử theo quy định của pháp luật”.

Bên cạnh đó, để nâng cao hơn nữa chất lượng công tác kiểm sát giải quyết các vụ việc dân sự, đơn vị phối hợp chặt chẽ với Tòa án cùng cấp trong quá trình thụ lý, giải quyết các vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình. Qua đó tạo điều kiện cho nhau thực hiện tốt nhiệm vụ, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác kiểm sát và giải quyết vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình.

Trong những năm qua, VKSND huyện An Biên đã áp dụng đồng bộ những giải pháp trên trong công tác kiểm sát giải quyết các vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình đạt được những kết quả nhất định. Trong thời gian tới, Lãnh đạo cùng công chức, Kiểm sát viên sẽ nỗ lực hơn nữa phát huy những thành tích đã đạt được nhằm nâng cao chất lượng công tác kiểm sát giải quyết vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình hạn chế đến mức thấp nhất án bị hủy, sửa liên quan đến trách nhiệm của Viện Kiểm sát.